را و جمله طيور و سباع را گويد : كونى ترابا فتصير ترابا . تُسَوَّى بِهِمُ الْأَرْضُ وَ لا يَكْتُمُونَ اللَّهَ حَدِيثاً - اين كلمه از مشكل قرآن است كه جايى ديگر گفت حكايت از مشركان : وَ اللَّهِ رَبِّنا ما كُنَّا مُشْرِكِينَ ، و جايى ديگر : بَلْ لَمْ نَكُنْ نَدْعُوا مِنْ قَبْلُ شَيْئاً ، ايشان در قيامت خواهند گفت كه : ما هرگز مشرك نبوديم ، و جز از خداى نپرستيديم ، و اين پنهان داشتن كفر و شرك است ، و اينجا ميگويد : وَ لا يَكْتُمُونَ اللَّهَ حَدِيثاً هيچ سخن از اللَّه پنهان ندارند . معنى آنست كه : لا يستطيعون ان يكتموا اللَّه حديثا . ابن عباس گفت : ايشان در قيامت چون بينند كه اللَّه گناهان اهل اسلام ميآمرزد ، و شرك نميآمرزد ، گويند : ما نيز اهل گناهان بوديم نه اهل شرك . ربّ العزّة با ايشان گويد : أَيْنَ شُرَكاؤُكُمُ الَّذِينَ كُنْتُمْ تَزْعُمُونَ ؟ كجااند آن انبازان شما با من كه ميگفتيد بدروغ ؟ ايشان گويند : وَ اللَّهِ رَبِّنا ما كُنَّا مُشْرِكِينَ باللّه خداوند ما كه ما هرگز از انباز گيران نبوديم با خداى ؛ آن گه مهر بر دهنهاى ايشان نهند ، و دستها و پايهاى ايشان گويا كنند ، تا كردهاى ايشان همه باز گويند . آن گه باشد كه ايشان آرزو كنند كه با زمين هموار شدندى ، و اين كتمان نكردندى ، كه بر اللَّه هيچ چيز پوشيده نشود . يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَ أَنْتُمْ سُكارى - قرب يقرب بر وزن فعل يفعل ، قرب وقوع است ، و قرب يقرب على فعل يفعل قرب لزوم است ، قرب يعنى گرد چيزى گشت و نزديك آن گشت ، و قرب نزديك شد ، و امّا قرب يقرب فهو من قرب الماء اذا آورده . و سكر مأخوذ است از سكر ، و سكر بستن بود ، يقال : سكرت الماء اى حبسته ، و مستى را از آن سكر گويند كه فهم فرو بندد بر صاحب خود ، و عقل محتبس شود . ميگويد : اى ايشان كه بگرويدند گرد نماز مگرديد در حالت مستى ، يعنى گرد جاى نماز مگرديد نماز كردن را ، و اين آيت پيش از آيت تحريم